على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
1105
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
جفل ( jafl ) ص . ع . قوم جفل : گروه شتابان در فرار . جفل ( jafl ) ا . ع . مورچهء سياه و كشتى . ج : جفول . و شتر مرغى كه از هر چيز برمد . و ابر آب ريخته . جفل ( jefl ) و ( jafl ) ا . ع . سرگين فيل . ج : اجفال . جفل ( jofl ) ع . ج . جفول . جفلة ( jaflat ) ا . ع . درخت بسيار بزرگ . جفلة ( joflat ) ا . ع . پارهء پشم . جفلق ( jaflaq ) ص . ع . عجوز جفلق : پيره زن بسيار گوشت . جفلقة ( jaflaqat ) ا . ع . الجفلقة فى الكلام و المشى : بريا سخن گفتن و بريا رفتن . جفلى ( jafal ) ا . ع . مهمانى عام يق دعى فلان فى الجفلى لا فى النقرى : بمهمانى عام خوانده شد فلان نه بمهمانى خاص . جفن ( jafn ) ا . ع . پلك چشم . ج : اجفن و اجفان و جفون . و بيخ انگور و شاخه هاى آن و نوعى از انگور . و درختى خوش بوى . و ا خ : نام موضعى بطائف . جفن ( jafn ) م . ع . جفن نفسه جفنا ( از باب نصر ) : بازداشت خود را از پليديها . و جفن الناقة : كشت ناقه را و خورانيد گوشت آن را در كاسه . جفن ( jafn ) و ( jefn ) ا . ع . نيام شمشير . ج : اجفان و اجفن و جفون . جفنات ( jafan t ) ا . ع . ج . جفنة . جفنة ( jafnat ) ا . ع . مرد سخى . و چاه كوچك . و كاسهء بزرگ . ج : جفان و جفنات . و ا خ . قبيلهاى بيمن . و هو جفنة للناس يعنى او سخى و بسيار طعام خورانندهء مردم است . جفنگ ( jafang ) ص . پ . بيهوده و بىمعنى و لغو و باطل و ناچيز . جفنگى ( jafangi ) ا . پ . بيهودگى و بطلان . جفنى ( jafni ) ص . پ . منسوب به جفن تازى يعنى پلكى . جفو ( jafv ) م . ع . جفا جفوا و جفاء . مر . جفاء . جفوة ( jafvat ) و ( jefvat ) ا . ع . بدى و ستم يقال فيه جفوة و فيه جفوة ( بفتح و كسر هر دو ) اى جفاء و ان كان مجفوا قيل به جفوة بالفتح لا غير . جفور ( jofur ) م . ع . جفر الفحل جفورا و جفرا ( از باب نصر ) : بازماند آن فحل از گشنى بجهة بسيارى ضراب . و يقال فى الكيش زبض و لا يقال جفر و نيز جفر و جفور : چهار ماهه شدن بزغاله و از شير بازماندن و فراخ شدن تهيگاه وى . و جفر جنباه : فراخ گرديد هر دو پهلوى او . و جفر من المرض : به شد از بيمارى . جفوف ( jofuf ) م . ع . جف الثوب جفوفا و جفافا . مر . جفاف . جفول ( jaful ) ص . ع . امراة جفول : زن كلانسال . و ريح جفول : باد كه ابر را ببرد . ج : جفل . و جماعة جفول اى عظيمة . جفول ( joful ) م . ع . جفل الشعر جفولا ( از باب ضرب ) : پراكنده شد مويها و ژوليده گرديد . و جفل الظليم ( از باب نصر و ضرب ) : شتافت و رفت آن شتر مرغ . جفول ( joful ) ا خ . ع . نام موضعى . و ج . جفل . جفون ( jofun ) ع . ج . جفن . و ج . جفن و جفن . جفى ( jafy ) م . ع . جفاه جفيا ( از باب ضرب ) : بر زمين انداخت آن را . جفية ( jefyat ) ا . ع . جفوة و بدى و ستم . جفير ( jafir ) ا . ع . تيردان چرمين كه در آن چوب نباشد و يا تيردان چوبين بىچرم . و ا خ . موضعى بناحيهء ضرية . جفيس ( jafis ) ا . ع . ناكس و لئيم . جفيظ ( jafiz ) ا . ع . كشتهء آماسيده . جفيف ( jafif ) ا . ع . علف خشك . جفيل ( jafil ) ا . ع . پشم بسيار . و هر چه به بسيارى وصف كنند او را . و آنچه بريده شود از زراعت وقت كلانى . جق ( jaqq ) م . ع . جق الطائر جقا ( از باب نصر ) : پيخال انداخت آن پرنده . جقة ( jeqqat ) ا . ع . ناقهء كهن سال . جق جق ( jaq - jaq ) ا . پ . شور و غوغا و فرياد مرغ زخمى . جقه ( jeqqe ) ا . پ . جيقه . جك ( jak ) ا . پ . جنبانيدن ماست و جغرات در مشك و يا سبو تا مسكهء آن از دوغ جدا گردد . و برات و چك . و شب پانزدهم شعبان كه شب برات باشد . جكاد ( jak d ) ا . پ . قلهء كوه . جكاشه ( jak ce ) ا . پ . خار پشت بزرگ تير انداز . جكاك ( jak k ) ا . پ . انگور زبون و ضايع . جكجكة ( jakjakat ) ا . ع . آواز كه از افتادن آهن بر آهن برآيد . جكر ( jakar ) ا . پ . خاك و باد شديد با باران . جكر ( jakar ) م . ع . جكر جكرا ( از باب سمع ) : حاجتمند گرديد . جكرة ( jakrat ) ا . ع . حاجت . جكيرة ( jokayrat ) ا . ع . مصغر جكرة حاجت كوچك . جگاد ( jag d ) ا . پ . نام مرغى . و قلهء كوه . جگاره ( jag re ) ا . پ . رأى و تدبير